Video Özeti

(ÇORUM-ÖZEL-DRON) Çorum'da Anadolu Selçuklu mimarisi gün yüzüne çıkartılıyor

Video Hikaye

(ÇORUM-ÖZEL-DRON) Çorum'da Anadolu Selçuklu mimarisi gün yüzüne çıkartılıyor - Kazı Başkanı Prof Dr. Mustafa Kemal Şahin: - "Kalehisar, Ahlat ve Hasankeyf gibi önemli Selçuklu kentleriyle aynı öneme sahiptir" ÇORUM (İHA) - Çorum'un Alaca ilçesinde bulunan ve Anadolu Selçuklu Devletinin en önemli kentleri arasında gösterilen Kalehisar'daki kazı çalışmaları devam ediyor. Çalışmalarla ilgili bilgi veren Kazı Başkanı Prof Dr. Mustafa Kemal Şahin, "Kalehisar, Ahlat ve Hasankeyf gibi önemli Selçuklu kentleriyle aynı öneme sahiptir" dedi. Çorum'da önemli bir Anadolu Selçuklu kenti gün yüzüne çıkartılıyor. Alaca ilçesindeki Kalehisar köyünde bulunan Kalehisar ören yerindeki 2025 kazı sezonu çalışmaları sürüyor. Tarihi kaynaklarda "Demirli Karahisar" adıyla geçen ve bünyesinde kale, surlar, medrese, kervansaray ve hamam gibi yapılar barındıran Kalehisar, Anadolu Selçuklu döneminin en önemli kentlerinden biri olarak kabul ediliyor. 1966 yılından 2019'a kadar üzerinde kapsamlı bir çalışma yapılmayan kent, Aydın Adnan Menderes Üniversitesi İnsan ve Toplum Bilimleri Fakültesi Sanat Tarihi Bölümü Öğretim Üyesi ve Sanat Tarihi Uygulama ve Araştırma Merkezi Müdürü Prof. Dr. Mustafa Kemal Şahin'in başkanlığında gün yüzüne çıkartılıyor. 15 kişiden oluşan kazı ekibi, büyük bir titizlikle çalışmalarını sürdürüyor. Kazı çalışmalarında elde edilen seramik gibi çeşitli materyaller sayesinde Kalehisar'ın seramik üretim merkezi olması açısından Çorum'da ve ülkede büyük bir öneme sahip olduğu tespit edildi. Kazı çalışmalarıyla ilgili bilgi veren Müdürü Prof. Dr. Mustafa Kemal Şahin, Kalehisar,'ın Ahlat, Hasankeyf ve Kubadabad gibi önemli Selçuklu kentlerinde yürütülen kazılarla aynı önemde olduğuna dikkat çekti. "Çorum'un gerek Anadolu Selçuklu gerek Osmanlı dönemi açısından yeterince bilinmediğini söyleyebiliriz" Kalehisar'ın Anadolu Selçuklu Devleti döneminin önemli kentleri arasında yer aldığının tespit edildiğini vurgulayan Şahin, "Kalehisar bizim için çok önemli bir merkezdir. Anadolu-Selçuklu dönemi içerisinde burada kale, surlar, medrese, kervansaray ve hamam gibi günümüze kadar ulaşabilen yapılar bulunmaktadır. Bu nedenle Kalehisar, Anadolu Selçuklu dönemi açısından en önemli kentlerimizden biridir. Biz de bu öneme dikkat çekerek çalışmalarımızı yoğunlaştırdık ve hem ülkemiz genelinde hem de Çorum özelinde Kalehisar'ın değerini aktarmaya gayret ediyoruz. Kalehisar, kaynaklarda ‘Demirli Karahisar' veya ‘Kalehisar' adıyla geçmekte ve önemli bir merkez olarak anılmaktadır. Yüzeyde görülen yapılar, surlar, medrese ve kervansaray, buranın büyük ve önemli bir kent olduğunu açıkça göstermektedir. Bununla birlikte yaptığımız jeofizik çalışmalar sonucunda yeni yapılar da tespit ettik. Böylece Kalehisar'ın hem bilinen hem de bilinmeyen yapılarıyla büyük bir yerleşim merkezi olduğunu ortaya koyduk. Çalışmalarımız devam etmektedir. Çorum, Orta Karadeniz Bölgesi içerisinde de önemli bir merkezdir. Ancak Çorum'un gerek Anadolu Selçuklu gerekse Osmanlı dönemi açısından yeterince bilinmediğini söyleyebiliriz. Bu noktadan hareketle 2017 yılında başkanlığımda bir yüzey araştırması gerçekleştirdik ve Çorum'un bu yönüyle oldukça zengin bir merkez olduğunu tespit ettik. Kalehisar da bunun başında gelmektedir. 2019-2020 yıllarında yaptığımız yüzey araştırmalarında mevcut yapıları belgeledik, jeofizik çalışmalar yürüttük ve araştırmalarımızı daha da genişlettik. Ardından 2021 yılında Müze Başkanlığı bünyesinde kazılara başladık. 2022 yılından itibaren ise Cumhurbaşkanlığı onaylı kazılar kapsamında çalışmalarımız sürmektedir" dedi. "Kalehisar, mimarisi ve seramik üretim merkezi" Kalehisar'ın özellikle yapı mimari yönünden ayrı bir özelliği olduğuna dikkat çeken Şahin, "Kalehisar, mimarisi ve seramik üretim merkezi olması açısından Çorum'da ve ülkemiz genelinde büyük bir öneme sahiptir. 1965-1966 yıllarında İstanbul Üniversitesi'nden rahmetli Oktay Hocamız da Kalehisar'ın önemine dikkat çekmiştir. Ancak 1966 yılından 2019 yılına kadar burası adeta atıl kalmış, yıllar boyunca üzerinde çalışma yapılmamıştır. Bu nedenle biz, Kalehisar'ı tekrar ele aldık ve dikkatleri buraya çekmeye çalıştık. Arkeolojik açıdan da Kalehisar'da hem Selçuklu hem de Osmanlı dönemi arkeolojisi yapılmaktadır. Kalehisar, bu bakımdan Ahlat, Hasankeyf ve Kubadabad gibi önemli Selçuklu kentlerinde yürütülen kazılarla aynı önemde bir merkezdir. Şu anda ekibimizde yaklaşık 15 kişi yer almakta ve çalışmalar multidisipliner bir anlayışla sürdürülmektedir. Arkeoloji, disiplinler arası bir yaklaşımı zorunlu kıldığı için biz de farklı alanların katkısıyla çalışmalarımıza devam ediyoruz. Kalehisar ören yerinde yaklaşık beş yılda önemli bir yol aldık ve bundan sonra da çalışmalarımızın aynı şekilde ilerleyeceğine inanıyoruz" diye konuştu. Kazı çalışmalarında görev alan Hacettepe Biyoarkeoloji Uzmanı Prof. Dr. Serpil Eroğlu Çelebi ise, "Yaklaşık 3 sezondur bu kazıya katılıyorum. Kazı yapmış olduğuz yerde farklı alanlarda çıkan insan iskeletlerinin biyoarkeolojik çalışmasını yapıyorum. Kemikleri bu alanda bulduktan sonra laboratuvarda değerlendirip bu insanların oaleodemografik, biyoarkeolojik ve diğer açılardan bilgilerini açığa çıkarmaya çalışıyorum" şeklinde konuştu. "Hayvan kemiklerinin zooarkeolojik incelemesini yapıyoruz" Adnan Menderes Üniversitesi Veteriner Fakültesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Erkut Kara da hayan türlerini de incelediklerini vurgulayarak, " Burada yapmış olduğumuz kazı alanındaki hayvan kemiklerinin zooarkeolojik incelemesini yapıyoruz. Bu yapmış olduğumuz incelemelerdeki amacımız daha çok burada yaşamış geçmiş dönemdeki toplumun ne tür hayvanları beslediklerini, tükettiklerini veya hangi amaçla kullandıklarını tespit etmek. Süs eşyası gibi ürünler veya evde kullanılan bir takım aletler yapılabiliyor. Bunların dağılımını, hayvan türlerinin dağılımını genel olarak araştırıyoruz" ifadelerini kullandı. Kazı çalışmalarına katılan Yozgat Bozok Üniversitesi Sanat Tarihi Bölümü Öğretim Üyesi Dr. Betül Özcan Balkır da, "2024 yılı Kalehisar kazı sezonunun başlamasıyla birlikte Mustafa Şahin hocama eşlik etmekteyim. Burada Anadolu Selçuklu arkeolojisi çalışıyoruz. Özellikle Kalehisar'ın kuzeyden güneye bir bağlantı noktası olarak düşünüyoruz. Bu kapsamda çalışmalarımızı yoğun bir şekilde sürdürmekteyiz" dedi. (MK-